Kary za brak audytu EED — ile ryzykujesz i jak się chronić
**Najważniejsze:** Kara za brak audytu EED wynosi **do 5% rocznego przychodu** firmy. Dla firmy z przychodem 20 mln PLN to do **1 mln PLN**. Deadline: **11 października 2026 r.**
Podstawa prawna kary
Kara za brak audytu energetycznego EED wynika z art. 36 ustawy z dnia 20 maja 2016 r. o efektywności energetycznej (Dz.U. 2016 poz. 831 ze zm.).
Przepis stanowi, że Prezes Urzędu Regulacji Energetyki nakłada karę pieniężną na przedsiębiorcę, który:
Wysokość kary — tabela
| Roczny przychód firmy | Maksymalna kara (5%) | Typowa kara (2–3%) |
| --- | --- | --- |
| 5 mln PLN | 250 000 PLN | 100–150 000 PLN |
| 10 mln PLN | 500 000 PLN | 200–300 000 PLN |
| 20 mln PLN | 1 000 000 PLN | 400–600 000 PLN |
| 50 mln PLN | 2 500 000 PLN | 1–1,5 mln PLN |
| 100 mln PLN | 5 000 000 PLN | 2–3 mln PLN |
| 200 mln PLN | 10 000 000 PLN | 4–6 mln PLN |
Kara jest nakładana w drodze decyzji administracyjnej Prezesa URE. Odwołanie do sądu nie wstrzymuje obowiązku zapłaty.
Jak URE egzekwuje obowiązek?
Urząd Regulacji Energetyki prowadzi rejestr przedsiębiorców zobowiązanych do przeprowadzenia audytu. Dane o obowiązku wynikają z:
1. Deklaracji przedsiębiorcy — firmy same zgłaszają się do rejestru (lub powinny)
2. Danych GUS — URE weryfikuje dane o zatrudnieniu i obrotach
3. Danych z Krajowego Systemu Elektroenergetycznego — zużycie energii elektrycznej
4. Kontroli krzyżowych — z danymi podatkowymi i rejestrem REGON
Po upływie terminu (11.10.2026) URE aktywnie weryfikuje spełnienie obowiązku. Firmy, które nie złożyły raportu, otrzymują wezwanie do wyjaśnień, a następnie decyzję o karze.
Czy można uniknąć kary?
Tak — są trzy legalne sposoby:
1. Przeprowadzić audyt przed deadline
Najprostsze rozwiązanie. Raport audytowy musi być:
2. Wdrożyć ISO 50001
System zarządzania energią ISO 50001 zwalnia z obowiązku audytu EED (art. 36 ust. 2 ustawy). Jednak:
3. Wykazać brak obowiązku
Jeśli firma nie spełnia żadnego z kryteriów (< 10 TJ, < 250 pracowników, nie jest dużym przedsiębiorcą), może złożyć oświadczenie o braku obowiązku. Wymaga to udokumentowania zużycia energii.
Co się dzieje po nałożeniu kary?
1. Decyzja URE — doręczana listem poleconym lub elektronicznie
2. 14 dni na odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie (XVII Wydział Sąd Ochrony Konkurencji i Konsumentów)
3. Odwołanie nie wstrzymuje obowiązku zapłaty (art. 36 ust. 6 ustawy)
4. Niewykonanie decyzji → egzekucja administracyjna, wpis do KRD
Dodatkowo: kara jest kosztem nieuznawanymi podatkowo — firma płaci z zysku netto.
Ile czasu zostało?
Do deadline 11 października 2026 zostało mniej niż 550 dni. Typowy czas realizacji audytu:
**Ryzyko:** W Q3 2026 popyt na audytorów będzie wielokrotnie wyższy niż podaż. Firmy, które zaczną za późno, mogą nie znaleźć audytora lub zapłacić 2–3x więcej.
Porównanie kosztów: kara vs. audyt
| Scenariusz | Koszt |
| --- | --- |
| Kara URE (firma 20 mln PLN przychodu) | 400 000 – 1 000 000 PLN |
| Tradycyjny audyt (firma 3 lokalizacje) | 50 000 – 120 000 PLN |
| Sprint EED (TLO) | od 5 000 PLN |
| Platforma TLO (12 miesięcy) | 10 800 PLN |
Audyt jest 40–200x tańszy niż kara. Nie ma ekonomicznego uzasadnienia dla zwlekania.
Najczęstsze błędy firm
Błąd 1: "Nie wiemy czy podlegamy"
Sprawdzenie trwa 2 minuty — kalkulator EED. Brak wiedzy nie zwalnia z odpowiedzialności.
Błąd 2: "Zlecimy to w Q3 2026"
W Q3 2026 audytorzy będą zajęci. Ceny wzrosną. Ryzyko niedotrzymania terminu jest realne.
Błąd 3: "Nasz Excel wystarczy"
Raport EED musi być sporządzony przez certyfikowanego audytora i zgodny z rozporządzeniem. Własne obliczenia nie są wystarczające.
Błąd 4: "Zrobimy ISO 50001"
ISO 50001 to dobry pomysł dla dużych firm (> 85 TJ), ale trwa 6–18 miesięcy i kosztuje 50–200K PLN. Dla większości firm audyt EED jest szybszy i tańszy.
Jak zacząć — 3 kroki
1. Sprawdź obowiązek — kalkulator EED (2 minuty, bez rejestracji)
2. Zbierz dane — faktury za energię za ostatnie 12 miesięcy, dane o zatrudnieniu
3. Wybierz ścieżkę — Sprint EED (od 5K PLN, 6 tygodni) lub platforma TLO (900 PLN/msc)
Masz pytania? Napisz: [email protected]
Odpowiadamy w ciągu 24 godzin w dni robocze.